Diễn đàn Quantum AI & Smart Chips (QASS 2026) diễn ra ngày 28/04 tại Hà Nội không chỉ là một diễn đàn học thuật đơn thuần, mà còn là điểm hội tụ chiến lược giữa nghiên cứu chuyên sâu, thực tiễn doanh nghiệp và định hướng đào tạo nhân lực chất lượng cao tại Việt Nam.
QASS 2026 quy tụ mạng lưới học giả và các nhà lãnh đạo công nghệ nòng cốt, đại diện cho sự giao thoa giữa ba trụ cột: Nghiên cứu, Đào tạo và Doanh nghiệp.
Sự kiện ghi nhận những chia sẻ chuyên sâu từ GS. Oh Hyunseok (Trưởng khoa Thiết kế Bán dẫn, Đại học Gachon, Hàn Quốc), TS. Phương Cao (Chuyên gia nghiên cứu an ninh mạng tại NCSA, Hoa Kỳ) và TS. Nguyễn Quốc Hùng (Viện trưởng Viện Công nghệ Lượng tử, ĐHQGHN).
Đồng hành cùng khối học thuật là góc nhìn thực tiễn từ các nhà quản trị như ông Phạm Duy Phúc (Giám đốc Dự án chiến lược Tập đoàn FPT), ông Dongwoo Hwang (Giám đốc Quantum AI Co., Ltd), Ông Lê Anh Bình – Giám đốc Toàn cầu & Quản lý Sản phẩm, SafeGate và rất nhiều diễn giả chuyên môn khác.
Tại đây, những khái niệm phức tạp về AI lượng tử và chip thông minh đã được cụ thể hóa thành lộ trình phát triển cho hệ sinh thái công nghệ nội địa.
Hệ sinh thái “kiềng ba chân”: Nền tảng để bứt phá
Phát biểu về bối cảnh công nghệ hiện nay, TS. Hoàng Việt Hà nhấn mạnh rằng AI, chip thông minh và an ninh mạng đang trở thành ba trụ cột chi phối sự phát triển toàn cầu. Tuy nhiên, tại Việt Nam, dù tốc độ ứng dụng công nghệ rất nhanh nhưng vẫn tồn tại khoảng cách đáng kể giữa tiềm năng nghiên cứu và khả năng triển khai thực tế.
Để giải quyết vấn đề này, mô hình “kiềng ba chân” đã được đưa ra như một giải pháp cốt lõi, bao gồm: Đơn vị nghiên cứu nền tảng (tạo ra tri thức gốc), Trường đại học (đào tạo và truyền bá kiến thức) và Doanh nghiệp (ứng dụng tạo ra giá trị kinh tế). QASS 2026 chính là minh chứng cho sự hội tụ này, nơi tri thức từ các viện nghiên cứu quốc tế gặp gỡ năng lực thực thi của các tập đoàn công nghệ hàng đầu.
Thiết lập “lá chắn” an ninh mạng trước ngưỡng cửa kỷ nguyên lượng tử
Một trong những thông tin quan trọng nhất tại diễn đàn là dự báo về “Ngày Q” (Q-Day) – thời điểm máy tính lượng tử có khả năng phá vỡ các hệ thống mã hóa và chữ ký số truyền thống. TS. Phương Cao (NCSA) cảnh báo rằng thời hạn này đang rút ngắn lại, có thể đến sớm vào năm 2028 thay vì 2030 như các dự báo trước đó. Thách thức này đặt ra yêu cầu cấp thiết cho các doanh nghiệp trong việc rà soát hạ tầng và xây dựng lộ trình chuyển đổi sang các tiêu chuẩn chống lượng tử (Quantum-resistant).
Để đưa ra những dự báo chính xác nhất về thách thức an ninh mạng trong các hệ thống tính toán tiên tiến, phiên thảo luận chuyên sâu giữa TS. Phương Cao và TS. Nguyễn Quốc Hưng (Viện Công nghệ Lượng tử – ĐHQGHN) đã trở thành điểm nhấn học thuật đỉnh cao của sự kiện.
Sự kết nối giữa các chuyên gia đang làm việc tại những trung tâm tính toán hàng đầu thế giới và các mạng lưới lượng tử tại Việt Nam không chỉ cung cấp chiều sâu nghiên cứu từ các viện hạ tầng toàn cầu mà còn khẳng định tầm quan trọng của một nền tảng an toàn thông tin vững chắc cho sự phát triển bền vững của nền công nghiệp hiện đại.
Hiện thực hóa “tuyến phòng thủ” tri thức đó, sự góp mặt của ông Lê Anh Bình từ SafeGate đã mang đến những giải pháp thực thi cụ thể thông qua mô hình “Bảo mật như một dịch vụ” (SECaaS) và các thiết bị tường lửa thế hệ mới. Đây là hướng tiếp cận thực tiễn giúp các ngành công nghiệp số giảm thiểu rủi ro, bảo vệ tài sản số và đảm bảo tính tuân thủ pháp lý về bảo vệ dữ liệu cá nhân trong kỷ nguyên kết nối vạn vật.
Chip thông minh và AI: Từ phòng thí nghiệm đến mạch máu doanh nghiệp
Trong lĩnh vực bán dẫn, GS. Oh Hyunseok đã chia sẻ những kinh nghiệm quý báu từ Hàn Quốc về thiết kế chip thông minh và hệ sinh thái fabless. Việc tối ưu hóa năng lượng và khả năng mở rộng của các hệ thống công nghiệp phụ thuộc rất lớn vào thế hệ chip mới này. Song song đó, đại diện FPT Group và Quantum AI Co., Ltd cũng làm rõ cách thức tích hợp Quantum-GPU để “đời thường hóa” những công nghệ siêu việt vào việc giải quyết các bài toán kinh doanh thực tế.
Lợi ích của công nghệ là rõ ràng, nhưng thách thức lớn nhất vẫn nằm ở đội ngũ nhân sự. Theo các chuyên gia, dù là “người đến sau”, Việt Nam có lợi thế học hỏi và sự ủng hộ mạnh mẽ từ các chính sách quốc gia về công nghệ bán dẫn để thu hẹp khoảng cách với thế giới.
Đào tạo nhân lực: Mắt xích quan trọng nhất của hệ sinh thái
Việc chủ động cập nhật các xu hướng tri thức quốc tế như an ninh mạng hậu lượng tử hay thiết kế vi mạch bán dẫn vào chương trình giảng dạy là một trong những ưu tiên hàng đầu tại Finland Metropolia Vietnam, giúp sinh viên sẵn sàng thích ứng với những biến động không ngừng của thị trường lao động toàn cầu. Thông qua việc tiếp cận sớm với các tiêu chuẩn công nghệ mới nhất, người học không chỉ nắm vững lý thuyết nền tảng mà còn xây dựng được tầm nhìn chiến lược, đủ sức cạnh tranh tại các thị trường công nghệ khắt khe nhất.
Thay vì chỉ tập trung vào kỹ năng lập trình đơn thuần, chương trình đào tạo đặc biệt chú trọng rèn luyện tư duy “Security by Design” (Bảo mật ngay từ khâu thiết kế)cho sinh viên. Đây là một bước chuyển dịch quan trọng trong giáo dục công nghệ, trang bị cho thế hệ kỹ sư tương lai khả năng nhận biết về bảo mật và thiết lập các lớp phòng thủ kiên cố ngay từ giai đoạn đầu của hệ thống. Cách tiếp cận này không chỉ đáp ứng nhu cầu nhân lực thực tế của doanh nghiệp mà còn góp phần xây dựng một hạ tầng số an toàn và bền vững.
Đặc biệt, mô hình đào tạo tại đây còn khẳng định giá trị thông qua sự kết nối đa bên chặt chẽ, cho phép sinh viên bước ra khỏi khuôn khổ giảng đường để tương tác trực tiếp với thực tiễn. Người học có cơ hội hiếm có để học hỏi từ những nhà khoa học tại các trung tâm tính toán hàng đầu thế giới hay các lãnh đạo công nghệ tại những tập đoàn tiên phong như FPT.
Chính sự hội tụ giữa nghiên cứu chuyên sâu và ứng dụng thực tế này đã tạo nên một hệ sinh thái học tập năng động, thúc đẩy tinh thần đổi mới sáng tạo không ngừng cho thế hệ trẻ.
Kết luận tại diễn đàn, TS. Hoàng Việt Hà khẳng định công nghệ không chỉ phát triển nhờ tốc độ, mà phụ thuộc vào cấu trúc bền vững của hệ sinh thái. Finland Metropolia Vietnam tiếp tục đóng vai trò là nhịp cầu kết nối, đào tạo nên những chuyên gia đủ năng lực đứng vững trên chiếc “kiềng ba chân” để dẫn dắt tương lai công nghệ tại Việt Nam.
