Sự ra đời của Thông tư 31/2025/TT-BKHCN không chỉ là một bước ngoặt về chính sách mà còn là “kim chỉ nam” cho việc đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao. Tại Finland Metropolia Vietnam, sinh viên đang được trang bị những vũ khí sắc bén nhất để đón đầu làn sóng công nghệ này.
Vừa qua, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ đã ký ban hành Thông tư 31/2025/TT-BKHCN, xác lập danh mục 10 nhóm sản phẩm, dịch vụ công nghệ số trọng điểm của Việt Nam kể từ năm 2026. Đây được xem là một bước đi chiến lược nhằm cụ thể hóa các chủ trương về đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đồng thời tạo ra một hành lang phát triển rõ nét cho các doanh nghiệp và cơ sở đào tạo trong nước.
Tầm nhìn chiến lược từ Thông tư 31/2025/TT-BKHCN: Khi công nghệ là động lực tăng trưởng cốt lõi
Điểm đáng chú ý của danh mục này chính là sự tập trung mạnh mẽ vào các lĩnh vực “công nghệ sâu” (Deep Tech), đòi hỏi trình độ chuyên môn và tư duy hệ thống cực cao.
Chính phủ đã xác định rõ 10 trụ cột công nghệ sẽ nhận được sự ưu tiên đầu tư đặc biệt, bao gồm: Trí tuệ nhân tạo (AI) với trọng tâm là các mô hình ngôn ngữ lớn và trợ lý ảo; Điện toán đám mây và Dữ liệu lớn nhằm xây dựng hạ tầng số vững chắc; Công nghệ chuỗi khối (Blockchain) phục vụ tính minh bạch; hệ thống Mạng di động thế hệ sau (5G/6G); cùng các nhóm ngành về Robot và tự động hóa; Chip bán dẫn; Công nghệ hàng không, vũ trụ; An toàn và an ninh mạng; Các nền tảng số quốc gia và cuối cùng là hệ sinh thái Internet vạn vật (IoT).
Sự xuất hiện của những lĩnh vực như chip bán dẫn hay robot di động tự hành cho thấy một sự dịch chuyển rõ rệt của Việt Nam từ mô hình gia công sang thiết kế và chế tạo thông minh.
Việc xác định các nhóm trọng điểm này không chỉ mở ra nhu cầu khổng lồ về đội ngũ chuyên gia công nghệ có khả năng thiết kế các giải pháp phức tạp mà còn là thông điệp mạnh mẽ về việc ưu tiên làm chủ công nghệ lõi. Đây chính là cơ hội vàng nhưng cũng là thách thức lớn đối với nguồn nhân lực trẻ, đòi hỏi sự chuẩn bị bài bản và tiếp cận với những tiêu chuẩn đào tạo quốc tế ngay từ đầu.
Finland Metropolia Vietnam: Chương trình đào tạo nguồn nhân lực đi cùng trục phát triển công nghệ quốc gia
Đứng trước vận hội mới của quốc gia, trong bối cảnh các lĩnh vực như AI, IoT, Cloud hay An ninh mạng được xác định là trọng điểm, chương trình đào tạo công nghệ thông tin không thể dừng ở mức cung cấp kiến thức nền tảng, mà phải hướng tới năng lực ứng dụng và phát triển hệ thống.
Chương trình liên kết quốc tế Finland Metropolia Vietnam – sự giao thoa giữa nền tảng công nghệ của Tập đoàn FPT và tiêu chuẩn giáo dục khắt khe từ Đại học Khoa học ứng dụng Metropolia (Phần Lan) sớm khẳng định vị thế tiên phong. Lộ trình đào tạo của ngành CNTT thông minh của chương trình được xây dựng để tương thích trực diện với những nhóm công nghệ trọng điểm mà Chính phủ đang ưu tiên phát triển.
Sinh viên được tiếp cận các học phần về trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn & phân tích dữ liệu, mạng máy tính, an ninh mạng và hệ thống IoT. Thay vì học rời rạc từng công nghệ, chương trình chú trọng cách tích hợp nhiều nền tảng vào một hệ sinh thái số hoàn chỉnh: từ thu thập dữ liệu, xử lý, bảo mật đến triển khai vận hành.
Cụ thể, đối với chuyên môn về Trí tuệ nhân tạo và Dữ liệu lớn, sinh viên được tiếp cận với các kỹ thuật học máy hiện đại và tư duy xử lý dữ liệu quy mô lớn, gắn liền với các tiêu chuẩn về đạo đức công nghệ của Châu Âu.
Ngoài ra, các học phần về An toàn thông tin và IoT được thiết kế để giải quyết bài toán bảo mật hạ tầng quốc gia, giúp người học đủ năng lực thiết kế các hệ sinh thái số bền vững và an toàn trước những thách thức của tội phạm mạng.
Triết lý giáo dục Phần Lan: “Học qua dự án” và ứng dụng trong môi trường toàn cầu
Một trong những thách thức lớn khi triển khai chiến lược công nghệ quốc gia không nằm ở thiết bị hay hạ tầng, mà ở năng lực con người. Khi công nghệ lõi trở thành ưu tiên, mô hình đào tạo cũng cần chuyển từ truyền thụ kiến thức sang phát triển năng lực giải quyết vấn đề thực tiễn.
Lý do khiến sinh viên Finland Metropolia Vietnam sở hữu lợi thế cạnh tranh khác biệt khi tham gia vào các dự án công nghệ trọng điểm nằm ở phương pháp giáo dục độc đáo. Mô hình học tập dựa trên dự án (Project-based Learning) được áp dụng trong chương trình cho phép sinh viên làm việc với các bài toán mô phỏng sát thực tế doanh nghiệp: xây dựng hệ thống IoT, triển khai giải pháp an ninh mạng, phát triển ứng dụng AI xử lý dữ liệu.
Cách đào tạo này giúp người học hình thành hệ năng lực cốt lõi như tư duy hệ thống, khả năng làm việc đa ngành, đổi mới sáng tạo, năng lực thích nghi với thay đổi công nghệ nhanh chóng.
Tại các phòng Lab hiện đại, những bài toán thực tế từ doanh nghiệp được đưa vào giảng đường, biến những nhóm công nghệ mang tính định hướng của Chính phủ thành những sản phẩm thực tế, có khả năng ứng dụng ngay trong đời sống.
Trong bối cảnh Việt Nam xác định AI, bán dẫn, tự động hóa và an ninh mạng là những trụ cột tăng trưởng mới, các năng lực này không chỉ đáp ứng nhu cầu việc làm trước mắt, mà còn tạo nền tảng để tham gia sâu hơn vào quá trình thiết kế và phát triển các giải pháp công nghệ mang tính chiến lược.
Bên cạnh đó, chương trình được triển khai theo chuẩn của Đại học Metropolia Phần Lan, giúp sinh viên tiếp cận môi trường học thuật quốc tế và mở rộng cơ hội nghề nghiệp ngoài biên giới quốc gia. Giá trị của tấm bằng không chỉ nằm ở tính quốc tế, mà ở năng lực thực hành và khả năng làm việc trong bối cảnh đa văn hóa – yếu tố ngày càng quan trọng trong thị trường lao động toàn cầu.
Sự kết hợp giữa chuẩn đào tạo Phần Lan và hiểu biết về nhu cầu công nghệ trong nước tạo nên một mô hình đào tạo gắn với thực tiễn phát triển. Ở đó, mục tiêu không chỉ là theo kịp xu hướng, mà là chuẩn bị nguồn nhân lực có khả năng tham gia vào hệ sinh thái công nghệ trọng điểm của quốc gia một cách chủ động và bền vững.
